Kardeşim Demek Caiz Mi?
İzmir’de yaşıyorum, yani gündelik hayatımda bolca espri yapıyorum. “Kardeşim!” demekse en sevdiğim ünlem. Bir şey anlatırken “Kardeşim, bak sana bir şey söyleyeceğim!” diye başlarım. Herkesin alıştığı o samimi, şiddetli arkadaşça bağlamda… Ama birden aklıma geliyor: “Kardeşim demek caiz mi? Acaba yanlış mı yapıyorum?” Hadi gelin, biraz bu soruyu ciddiye alalım, ama bolca esprili bir şekilde.
Kardeşim Dediğimizde Ne Oluyor?
Hani bazen öyle bir anda gelir ki, biri sana bir şey söyler ve ilk tepkin “Kardeşim!” olur. Mesela geçen gün bir arkadaşım bana “Ya şu yeni filmi izledim, harikaydı” dedi. Ben de içimden “Kardeşim, senin film zevkin de tam bir fiyasko, biliyor musun?” dedim. Ama işte, bu espri işi biraz da sınırları zorlamak, ama yanlış anlaşılmasından da korkuyorum. Çünkü sonuçta, “Kardeşim demek caiz mi?” sorusu, bizim toplumumuzun biraz hassas noktalarından birine denk geliyor.
O an bir espri yapacaksan, kendine hemen şu soruyu sor: “Kardeşim, gerçekten caiz mi?” Bazen bu soruyu sormak kadar komik bir şey yok. Ama ne olursa olsun, gündelik hayatta en doğal ifadelerden biri hâline gelmişken, bir bakıyorum, başka birisi aynı şeyi söylese “Aman dikkat, burada bir şey var!” diyorum. Yani, işler biraz karmaşıklaşıyor.
Fıkra Gibi, Ama Gerçekten Caiz Mi?
Mesela geçen gün bir akşam arkadaşlarla toplanmışız. En yakın arkadaşım her zamanki gibi derin bir konuya daldı: “Bence insanın vicdanı çok önemli ya, kardeşim.” Ben de tabii hemen atladım: “Kardeşim, vicdanını kaybettiysen, ben sana nasıl yardımcı olabilirim?” Herkes gülüyor, ortam harika, ben bir de derin düşüncelere dalıyorum. O esnada aklıma şu geliyor: “Yani kardeşim demek gerçekten caiz mi? Ciddiyetle düşünüyorum ama gülme krizine girmemek elde değil.” O an arka planda iç sesim devreye giriyor: “Beni ciddi ciddi düşünen biri yoktur herhalde, değil mi?”
Kardeşim, Kardeşim, Kardeşim…
İçten içe bir de şöyle düşünüyorum: Herkes birbirine “kardeşim” diyebiliyor ama, ya gerçekten de kimse başka birinin kardeşi değilse? Anlatmak istediğim, “Kardeşim” demek çok da masum değil aslında. Öyle bir noktaya geliyorsun ki, karşındaki kişi sana “Kardeşim, bana böyle demek caiz mi?” diye sorarsa ne diyeceksin? Benim aklımda, bu esprili ve şaşkın yüzü görmek bile bir parça komik. Ama tabii ciddi ciddi düşündüğümde de şu soruyu soruyorum: “Kardeşim demek, gerçekten samimi bir şekilde doğru bir dil kullanmak mı, yoksa biraz da komiklikten dolayı mı?”
Kardeşim, Ne Zaman ve Neden?
Tabii ki, bazı anlar var ki “Kardeşim” demek kesinlikle yerinde bir şeydir. Bazen arkadaşını öyle bir şekilde sarılmak istersin ki, kelimeler yetmez. Kardeşim! Hani, gerçekten birinin yanında olmasan bile, bu kelime insanı başka bir yere götürüyor. Ama o “Kardeşim” dediğimizde de bir anlam derinliği oluşuyor. Bazen komik bir şekilde bazen de derin bir anlamla söyleniyor. O yüzden bir de düşünmek lazım: “Söylemek istediğim ‘Kardeşim’ kelimesinin tonlaması doğru mu?” Çünkü, her “Kardeşim” samimiyeti ve içtenliği taşımıyor, o ayrı. Duygular önemli!
Felsefi Bir Anlam: Kardeşim Demek Caiz Mi?
Günümüzün sosyal medyada da bolca paylaşılan “kardeşim”ler, aslında biraz da felsefi bir meseleye dönüşüyor. Yani, acaba biz birbirimize gerçekten “kardeşim” diyebilir miyiz? “Kardeşim demek caiz mi?” sorusu bence bu yüzden önemli. Çünkü, son tahlilde, bu kelime bizde bir şeyler uyandırıyor, içeriğini de her birey kendi deneyimine göre şekillendiriyor. Ama bir yandan da düşündüğümde, tam olarak ne kadar samimi ve içten olduğumuzu bilemiyoruz. Bu yüzden de biraz da ince eleyip sık dokumak lazım!
Kardeşim, Bir De Gerçekten Kardeş Olmak
İzmir’de yaşamanın güzelliklerinden biri de, bazen insanın neşesiyle karşısındaki kişiye “Kardeşim!” demesi. Ama tabii bazen de işin içine gülme ve mizah giriyor. “Kardeşim” dediğimizde, karşımızdaki insanın tepkisi genelde şöyle olur: “Sen de mi ya, nereye geliyorsun?” Ama işin içine girdiğimizde, o “Kardeşim” kelimesi gerçekten de samimi ve değerli oluyor. Çünkü bir insan, “Kardeşim!” dediğinde, o kelimenin gerçekten sıcak bir anlam taşıması lazım.
Sonuç: Kardeşim Demek Caiz Mi?
Sonuç olarak, bu sorunun cevabı aslında biraz daha hayatı ve insanları tanımaya bağlı. “Kardeşim demek caiz mi?” derken, aslında biz de biraz kendimizi test ediyoruz. Kimilerine göre, bir “Kardeşim” kelimesi sadece kelime, kimilerine göre ise çok daha derin bir anlam taşıyor. Ama ben, her koşulda bu kelimeyi hem mizahi hem de samimi bir şekilde kullanmayı tercih ediyorum. Sonuçta, ne kadar dikkat etsem de, gündelik hayatta bazen biraz eğlence, bazen biraz da ciddiyet gerektiriyor. O yüzden… Kardeşim, her şeyin bir yeri var, doğru yerde kullanmak lazım!